Je drukt op de knop en kijkt toe hoe de espresso uit je espressomachine loopt. Maar hoe lang moet dat eigenlijk duren? Te snel en de koffie smaakt zuur. Te langzaam en hij wordt bitter. De doorlooptijd is één van de meest directe signalen dat je extractie klopt.
Het korte antwoord: De doorlooptijd van een espresso ligt tussen de 25 en 30 seconden, gerekend vanaf het moment dat de pomp start. Gebruik daarbij een ratio van 1:2: 19 gram gemalen koffie geeft 38 gram espresso. Zit je hier consistent in, dan is de basis goed.
Wat is de doorlooptijd precies?
De doorlooptijd is de tijd die het water nodig heeft om door de gemalen koffie in je portafilter te trekken. Die tijd hangt af van hoe fijn je maalt, hoeveel koffie je gebruikt en hoe hard je tampt.
Start je klokje op het moment dat de pomp aanspringt. Loopt de espresso in 25 tot 30 seconden vol in je kopje? Dan klopt de extractie. Te vroeg klaar of te laat: dan is er iets aan te passen.
Welke hoeveelheden horen erbij?
De doorlooptijd heeft weinig zeggende waarde zonder de juiste dosis en ratio.
Gebruik als startpunt 19 gram gemalen koffie en vang 38 gram espresso op. Dat is een ratio van 1:2. Voor beide heb je een weegschaal nodig: om je dosis af te wegen vóór het tampen, én voor onder je kopje tijdens de extractie. Een keukenweegschaaltje werkt, een barista-weegschaal met ingebouwde timer is nog makkelijker.
Zonder weegschaal gok je. Een espresso die in 28 seconden loopt maar maar 20 gram haalt, zegt niks over je extractie. De tijd en het gewicht horen bij elkaar.
Mijn portafilter heeft een kleiner bakje. Wat nu?
Bij sommige machines past er minder koffie in het filterbakje. Een single-basket houdt het bij 7-9 gram, een kleinere double-basket bij 14-16 gram. Dat is prima.
Pas je dosis aan op wat past, maar houd de ratio van 1:2 aan. Gebruik je 14 gram, vang dan 28 gram espresso op. De doorlooptijd blijft hetzelfde: 25 tot 30 seconden.
Forceer de dosis nooit. Koffie die boven de rand van het bakje uitsteekt, zorgt voor een ongelijkmatige extractie en pukproblemen.
Wat als de doorlooptijd te kort is?
Loopt je espresso in onder de 20 seconden? Dan stroomt het water te snel door de koffie. Het water heeft te weinig contact gehad met de koffie. Het resultaat is een slappe en zure bak.
Oorzaken:
- Maalgraad te grof
- Te weinig koffie in het bakje
- Te licht getampt
Te weinig koffie? Pas dat dan eerst aan. Begin hierna met de maalgraad. Een paar stappen fijner malen is het snelste om te testen.
Wat als de doorlooptijd te lang is?
Duurt het langer dan 35 seconden? Dan is het water moeite aan het doen om er doorheen te komen. De espresso wordt over-geëxtraheerd: bitter, droog.
Oorzaken:
- Maalgraad te fijn
- Te veel koffie in het bakje
- Te hard getampt
Gebruik je te veel koffie? Pas dat eerst aan. Hierna nog steeds te lang? Maal dan een paar stappen groffer.
Hoe stel je de doorlooptijd in?
Doorlooptijd stuur je het makkelijkst bij via de maalgraad. Dat is de meest gevoelige knop.
- Zet een timer klaar, of gebruik een weegschaal met timer.
- Maal je dosis (19 gram of passend bij jouw bakje).
- Tamp gelijkmatig.
- Start de extractie en meet de tijd tot je de gewenste hoeveelheid espresso hebt.
- Zit je buiten de 25-30 seconden? Pas de maalgraad aan en herhaal.
Kleine veranderingen in maalgraad hebben grote invloed. Pas één stap tegelijk aan.
Lukt het instellen maar smaakt de espresso toch waterig of vlak? Kijk dan vooral naar je bonen. Oude bonen zijn al veel van hun smaak verloren. Versgebrande koffie geeft je meer houvast: de bonen zijn consistent, en de smaak is voller. Benieuwd hoe dat smaakt? Probeer ons proefpakket. Je ontvangt de bonen van de meest recente branddag, en je zit verder nergens aan vast.
Staat er geen branddatum op jouw zak koffie? Dan is ‘ie oud. Dan weet je wat je te doen staat. 😉
Snel overzicht
- Doorlooptijd: 25-30 seconden
- Ratio: 1:2 (19 gram koffie → 38 gram espresso)
- Kleiner bakje: pas de dosis aan, houd de 1:2 ratio aan
- Te snel: fijner malen
- Te lang: groffer malen
